Integraal arts Naomi Dongelmans legt uit hoe je osteoporose natuurlijk kunt aanpakken

Osteoporose hoeft geen levenslange veroordeling tot zware medicatie te betekenen. Ontdek hoe je met gerichte krachttraining, eiwitrijke voeding, een gezond microbioom en het juiste samenspel van vitamine D3, K2 en magnesium je botgezondheid op natuurlijke wijze versterkt.

Als integraal huisarts heb ik een hekel aan "kruideniertje spelen": eindeloos pillen voorschrijven terwijl de werkelijke oorzaak in leefstijl en nutriëntentekorten ligt. Osteoporose is precies zo'n aandoening waarbij de standaardaanpak vrijwel automatisch neerkomt op medicatie, terwijl de winst in absolute cijfers vaak bescheiden is en de bijwerkingen reëel zijn. In deze blog neem ik je mee in mijn integrale visie op sterke botten, met een inspirerend praktijkvoorbeeld uit mijn eigen spreekkamer.

Inhoudsopgave

Een patiënte die osteoporose overwon

Een paar jaar geleden kwam Anna (gefingeerde naam) bij mij. Ze was 62, postmenopauzaal, en had na een DEXA-scan de diagnose osteoporose gekregen met een T-score van -2,7 bij de heup. Haar toenmalige huisarts had bisfosfonaten voorgeschreven, maar Anna wilde liever geen medicatie vanwege mogelijke bijwerkingen aan maag, slokdarm en kaakbot. Ze koos bewust voor een integrale aanpak: geen medicijnen tenzij het echt niet anders kan.

Samen stelden we een gericht plan op: onbewerkte, voedzame voeding, herstel van haar darmmicrobioom, gerichte suppletie met vitamine D3, K2 en magnesium, regelmatige krachttraining en veilig zonlicht op de huid.

We begonnen met het op peil brengen van haar vitamine D-spiegel met hooggedoseerde vitamine D3 onder begeleiding, gevolgd door een goede onderhoudsdosering, gecombineerd met 200 mcg vitamine K2 (MK-7) en 300 mg magnesium per dag. Na twee jaar wees de controle-DEXA-scan uit dat haar T-score was gestegen naar -2,1: geen osteoporose meer, zonder een enkel medicijn. Ze voelde zich energieker, sterker en haar botten lieten het resultaat zwart-op-wit zien.

De standaard: medicatie & misleidende cijfers

De richtlijnen van het NHG en Zorginstituut Nederland adviseren bij osteoporose of een verhoogd fractuurrisico al snel bisfosfonaten (zoals alendronaat of zoledronaat) of denosumab. Studies zoals die van Reginster et al. (2000) en Bone et al. (2017), evenals de meta-analyse van Barrionuevo et al. (2019), laten inderdaad een relatieve risicoreductie op fracturen zien van 20% tot 40%.

Maar hier schuilt het bekende verschil tussen relatief en absoluut risico. Stel dat je over 10 jaar een kans van 2% hebt op een heupfractuur zonder medicatie, en met een bisfosfonaat daalt die kans naar 1,5%. Dat klinkt als een indrukwekkende relatieve daling van 25%, maar in absolute cijfers is het verschil slechts 0,5%. Vooral bij primaire preventie (wanneer je nog nooit een botbreuk hebt gehad) is het absolute voordeel vaak klein (Merlijn et al., 2020).

Daar staan reële nadelen tegenover: bisfosfonaten kunnen maag-darmklachten en spierpijn geven, en bij langdurig gebruik zeldzame maar ernstige complicaties zoals kaakbotnecrose of atypische dijbeenfracturen veroorzaken (Odvina et al., 2005; Shane et al., 2010). En stop je met denosumab, dan kan de botdichtheid in korte tijd kelderen met een verhoogd risico op wervelinzakkingen tot gevolg (Cummings et al., 2018).

De kracht van leefstijl & het Power Trio

Een duurzame aanpak begint bij wat je botweefsel daadwerkelijk nodig heeft om zichzelf te vernieuwen. Botten zijn namelijk geen dode kalkpilaren, maar levend weefsel dat continu wordt afgebroken en weer opgebouwd:

  • Eiwitrijke, ontstekingsremmende voeding: Botten bestaan voor ongeveer een derde uit collageen en eiwitten. Voldoende hoogwaardige eiwitten (rond 1,2 tot 1,6 gram per kg lichaamsgewicht, en bij actieve ouderen tot 2 gram), groenten en gezonde vetten leveren bouwstenen zonder laaggradige ontstekingen aan te jagen.
  • Een gezond darmmicrobioom: Een verstoorde darmbarrière ("leaky gut") stimuleert via ontstekingsstoffen direct de cellen die bot afbreken.
  • Krachttraining & impactbeweging: Botten worden alleen sterker wanneer ze mechanisch worden belast. Krachttraining, stevig wandelen en balansoefeningen stimuleren botopbouw én verkleinen het valrisico (Huntjens et al., 2013).
  • Zonlicht & vitamine D3: Vitamine D3 is feitelijk een steroïdhormoon dat de calciumopname uit je darmen regelt. Vijftien tot dertig minuten onbeschermd in de middagzon levert in de zomer al snel 10.000 IE op, terwijl de standaard 800 IE uit de richtlijn in de winter vaak te laag is om een echte deficiëntie op te heffen (Oudshoorn et al., 2009).

Natuurlijke aanmaak van vitamine D3 door veilig zonnen voor sterke botten

Daarbij werkt vitamine D3 nooit alleen. Los hooggedoseerde calcium slikken zonder voldoende vitamine K2 (MK-7) kan ertoe leiden dat calcium neerslaat in bloedvaten in plaats van in je skelet (Zhang et al., 2020). Vitamine K2 activeert osteocalcine om calcium stevig in het bot te verankeren, terwijl magnesium nodig is om vitamine D überhaupt om te zetten in zijn actieve vorm (Topf & Murray, 2003). Lees hier ook mijn uitgebreide Engelse artikel over dit Power Trio: vitamine D3, K2 en magnesium.

Mannen, vrouwen & oestrogenen

Vrouwen krijgen vaker osteoporose omdat oestrogeen een krachtige rem zet op botafbraak; na de menopauze valt die bescherming weg (Ott, 2018). Mannen bouwen in hun jeugd een hogere piekbotmassa op en zetten testosteron deels om in oestrogeen, waardoor zij langer beschermd blijven (Hernlund et al., 2013). Na het 75e levensjaar trekt dat verschil echter grotendeels gelijk (Center, 2017). Het mooie is dat krachttraining, eiwitrijke voeding en het trio D3, K2 en magnesium voor zowel vrouwen als mannen de biologische basis vormen.

Waarom deze aanpak werkt

Anna's herstel staat niet op zichzelf. Het wetenschappelijk bewijs voor gerichte leefstijl- en voedingsinterventies bij botgezondheid groeit gestaag (Meekes et al., 2021), maar medische richtlijnen veranderen traag. Wanneer je je lichaam de juiste bouwstenen, prikkels en cofactoren geeft, beschikt je skelet over een opmerkelijk herstelvermogen.

Vertrouw op de kracht van jouw lichaam, laat regelmatig je vitamine D-waarde controleren en bespreek eventuele aanpassingen in voorgeschreven medicatie altijd zorgvuldig met je behandelend arts.

Ondersteun je botten met het juiste Power Trio

Vitamine D3 werkt pas optimaal samen met vitamine K2 en magnesium. Zelf kies ik voor de zuivere, onafhankelijk geteste combinatieformule van DoNotAge. Gebruik bij het afrekenen de kortingscode drnaomi voor 10% korting op je bestelling.

Disclaimer: Dit artikel is bedoeld ter educatie en vervangt geen persoonlijk medisch advies. Stop nooit op eigen houtje met voorgeschreven osteoporosemedicatie zonder overleg met je arts.

Referenties


1 Comment

  1. Super interessant artikel. Dankjewel Naomi.
    Dr. Naomi Dongelmans AUTHOR  07/10/2025 06:50 AM Central
    Graag gedaan! Ben blij dat je het interessant vindt.

Leave a Comment